KNVB in cassatie tegen besluit Gerechtshof

Update 30 april 21:46
Aan scenario 4 toegevoegd dat de Hoge Raad het vonnis van het Gerechtshof ook kan vernietigen waarna het turbospoedappel opnieuw moet.

Update 30 april 18:33
Onderaan het artikel alinea met de kop ‘Wat gebeurt er na het advies?’ toegevoegd.

Op 3 september 2025 besloot het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden dat Vitesse alsnog mocht deelnemen aan de competitie en de KNVB ten onrechte de licentie heeft ingetrokken. De KNVB gaat in cassatie tegen de uitspraak. Wat houdt dat in en welke mogelijke consequenties heeft het, niet alleen voor Vitesse maar ook voor andere betaaldvoetbalorganisaties?

Wat ging eraan vooraf?

KNVB trekt licentie in
Alles begon met de besluiten van de licentiecommissie en de beroepscommissie van de KNVB die op 10 juli 2025[1] (licentiecommissie) en 31 juli 2025[2] (beroepscommissie) de licentie van Vitesse introkken wegens ‘langdurige overtreding van het licentiereglement’. Vitesse is hierop bij de Rechtbank Midden-Nederland in Utrecht in bezwaar gegaan in de vorm van een kort geding. Er zat nogal wat haast achter een beslissing aangezien de competitie al op 8 augustus zou beginnen. De uitspraak[3] was weer in het nadeel van Vitesse: de licentie was volgens de rechter terecht ingetrokken.

De rechter oordeelde dat de besluiten van de licentiecommissie en de beroepscommissie niet strijdig waren met het geldende licentiereglement. Ook het door Vitesse aangevoerde beroep op de redelijkheid en billijkheid (is de beslissing niet te ingrijpend in verhouding tot wat het probeert voor elkaar te krijgen) werd door de rechter afgewezen. Volgens de rechter zou ‘ingrijpen op de interne regels van de KNVB/het licentiereglement door de rechter te zwaar zijn’ omdat ‘dan het licentiesysteem buiten werking wordt gesteld en geen enkele overtreding van de licentieregels zou kunnen leiden tot het intrekken van een licentie’. Deze uitspraak zou betekenen dat Vitesse de licentie kwijt zou zijn en dus niet aan de competitie mocht gaan deelnemen. 

Vitesse in beroep
Vitesse is in beroep gegaan bij het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden via de zogenaamde turbo-spoedprocedure. Deze zaak diende op 1 september 2025 waarbij het Hof op 3 september 2025 besloot dat Vitesse alsnog deel mocht nemen aan de competitie en dat de KNVB ten onrechte de licentie ingetrokken had. Het Hof baseert deze uitspraak op een paar punten.

Het Hof benadrukt dat ze niet op de stoel van de KNVB is gaan zitten omdat ze bij de toetsing aan de redelijkheid en billijkheid van de besluiten van de KNVB puur gekeken heeft naar de vraag ‘of bij afweging van alle bij het besluit betrokken belangen de KNVB in redelijkheid tot het besluit heeft kunnen komen’. Er is terughoudend getoetst waarbij het erom gaat of het aannemelijk is dat de rechter in de (inmiddels door Vitesse gestarte) bodemprocedure zal oordelen dat de besluiten van de licentiecommissie en beroepscommissie niet in stand kunnen blijven.

Het Hof denkt dat dit het geval is waarbij twee punten doorslaggevend zijn:

1. De procedure is in verband met de tijdsdruk volgens het Hof niet juist gevoerd door de KNVB. De KNVB heeft de procedures als ‘spoedprocedures’ behandeld terwijl het als reguliere procedures afgedaan had moeten worden. Zeker gezien de gevolgen van de opgelegde maatregel had de KNVB volgens het Hof ‘de grootst mogelijke zorgvuldigheid in acht moeten nemen’. Doordat de KNVB de zaak echter met spoed af wilde doen zijn bepaalde beginselen van een behoorlijke procesorde in het gedrang gekomen en actuele ontwikkelingen niet meegewogen. Kort gezegd, de KNVB heeft Vitesse niet de juiste termijnen gegeven om te reageren op de besluiten of op door de KNVB ingebrachte stukken.

2. Het Hof baseert haar beslissing op het feit dat het Hof een aantal overtredingen van informatieverplichtingen van het reglement die de KNVB aan Vitesse verwijt, anders beoordeelt. Dat betreft met name de informatieplicht van Vitesse met betrekking tot afspraken die derden buiten Vitesse om gemaakt hebben. Hierdoor is er volgens het Hof geen sprake van ‘een in de beroepsprocedure nog steeds aanhoudend patroon van misleiding, omzeiling en ondermijning van het licentiesysteem, zoals de beroepscommissie heeft aangenomen’.

Op basis hiervan acht het Hof het voldoende aannemelijk dat een rechter in de bodemprocedure over de licentie zal oordelen dat de KNVB (de licentiecommissie en de beroepscommissie inbegrepen) in redelijkheid niet tot het besluit zal komen dat intrekking van de licentie door de KNVB gerechtvaardigd is. Op basis hiervan vindt het Hof dat het eerdere besluit tot intrekking van en licentie van Vitesse door de KNVB voorlopig geschorst moet worden tot er een uitspraak in de bodemprocedure die Vitesse tegen de KNVB heeft aangespannen, is. Vitesse moest daarom per direct toegelaten worden tot de competitie.

KNVB in cassatie
Eind oktober verscheen, op de laatste dag waarop de KNVB in cassatie kon gaan tegen bovenstaande uitspraak, onderstaand bericht op de website van de KNVB[4]:

“De KNVB gaat in het belang van het gehele betaald voetbal in cassatie bij de Hoge Raad tegen de uitspraak van het gerechtshof in de zaak Vitesse. Doel is duidelijkheid te krijgen over de wijze waarop de rechter besluiten van organen van de KNVB (in dit geval licentiecommissie en beroepscommissie licentiezaken, VF) mag toetsen. Ook wil de bond helderheid over diverse overwegingen van het hof, die de werking van het licentiesysteem betaald voetbal raken.”

Marianne van Leeuwen, directeur betaald voetbal KNVB: “We hebben vertrouwen in het licentiesysteem. Dit vertrouwen is eerder door de rechtbank bevestigd, vervolgens is daar in hoger beroep door het hof anders over geoordeeld. Nu, gesteund door juridisch advies, kiezen we ervoor het bij de hoogste rechter neer te leggen. In de tussentijd werken we gewoon goed samen met Vitesse: alle wedstrijden zijn ingepland en de club krijgt dezelfde behandeling als andere clubs.” 

Cassatie, wat is dat eigenlijk?

De Hoge Raad is ons hoogste raadsorgaan en heeft het laatste woord in rechtszaken in Nederland op het gebied van strafrecht en civiel recht. De taak van de Hoge Raad is vooral om te zorgen dat het recht in het hele land op dezelfde manier toegepast wordt. De Hoge Raad voert niet een zaak opnieuw inhoudelijk, maar kijkt of lagere rechters of het Hof het recht juist toegepast hebben. Mogelijke nieuwe feiten sinds de uitspraak door het Hof worden niet meegenomen. Daarnaast biedt de Hoge Raad door zijn uitspraken rechtsbescherming doordat mogelijke fouten van lagere rechters hersteld kunnen worden, en zorgt het tegelijk voor rechtsontwikkeling door nieuw recht uit te leggen. 

In dit geval is de KNVB het niet eens met de uitspraak van het Hof omdat de KNVB vindt dat het Hof te inhoudelijk getoetst heeft en daarmee inbreuk maakt op het verenigingsrecht waarin verenigingen zelf intern regels op kunnen stellen met betrekking tot lidmaatschap maar ook schorsing, of in het geval van Vitesse inname van een licentie. De KNVB lijkt hiermee aan te willen geven dat het verenigingsrecht leidend zou moeten zijn, en niet algemeen geldende rechtsbeginselen zoals ‘redelijkheid en billijkheid’. Ook geeft de KNVB aan dat door deze uitspraak van het Hof de ultieme straf van intrekking van een licentie feitelijk onmogelijk zou worden, wat onjuist is. Het Hof zegt helemaal niet dat de intrekking nooit mag, het stelt dat IN DIT GEVAL het te ingrijpend is omdat de KNVB hun eigen interne (verenigings)regels niet gevolgd heeft.

5 mogelijke scenario’s

Wat zijn de mogelijke scenario’s bij de cassatie van de KNVB? Wat hebben die te maken met de bodemprocedure die Vitesse tegen de KNVB wil aanspannen? We schetsen vijf mogelijke uitkomsten van de cassatie en de gevolgen daarvan, zowel voor Vitesse als de overige betaaldvoetbalclubs.

Scenario 1: Vitesse wint de cassatiezaak en krijgt volledig gelijk
De Hoge Raad zou in dit geval vaststellen dat het Hof geen fouten heeft gemaakt in haar beoordeling van de zaak, waarmee de uitspraak van het Hof definitief vastgesteld wordt. De KNVB kan dan niet meer verder procederen over de vragen ‘waren de aan Vitesse opgelegde straffen in overeenstemming met de geldende regels’ en ‘had de KNVB op basis hiervan de licentie van Vitesse in mogen trekken’.

De cassatie staat officieel los van de bodemprocedure die Vitesse tegen de KNVB heeft aangespannen om de intrekking van de licentie aan te vechten. Maar met deze mogelijke positieve uitspraak van de Hoge Raad zal Vitesse zeer sterk staan in de bodemprocedure. De Hoge Raad heeft dan namelijk bevestigd dat het Hof terecht vaststelde dat de KNVB haar eigen regels overtrad bij het opleggen van de straffen ‘puntenaftrek’ en ‘intrekking licentie’. Aangezien uitspraken van de Hoge Raad leidend zijn zal een lagere rechter daar niet snel van afwijken. Tenzij er bijvoorbeeld nieuwe feiten naar boven zijn gekomen, hetgeen zover ons nu bekend is niet het geval is.

Voor de overige clubs verandert er in dit scenario weinig tot niets, tenzij de Hoge Raad in haar motivatie aangeeft dat het hele huidige licentiesysteem van de KNVB niet deugt. Dan zou de KNVB een ‘opdracht krijgen’ om het systeem opnieuw te bekijken en waar nodig aan te passen.

Scenario 2: Vitesse wint de cassatiezaak, maar de KNVB krijgt op een paar punten gelijk
De Hoge Raad zou met dit scenario feitelijk stellen dat de ultieme straf van het intrekken van de licentie van Vitesse (mogelijk) te zwaar is, maar geeft aan dat er wel gronden zijn tot een strafoplegging aan Vitesse door de KNVB. Het Hof gaf zelf in haar uitspraak eerder aan dat de KNVB bijvoorbeeld ook had kunnen kiezen voor een voorwaardelijke intrekking van de licentie maar ervoor koos die optie over te slaan, wat in dit scenario een mogelijke uitkomst zou zijn. Het is dan aan Vitesse om aan te tonen dat ze de regels niet meer overtreedt en de licentie ‘verdient’ zodat de voorwaardelijke intrekking van tafel gaat. Dit hangt samen met de uiteindelijke uitkomst van de bodemprocedure. Andersom geeft dit de KNVB de optie om de licentie alsnog in te trekken mocht Vitesse de regels weer overtreden.

Op de andere clubs heeft deze uitspraak weinig invloed aangezien het licentiesysteem (voorlopig) blijft zoals het was. Er is alleen meer duidelijkheid verkregen over de te volgen volgorde van straffen voor clubs en mogelijk waar de grens ligt voor clubs die de regels overtreden. De KNVB zal waarschijnlijk wel moeten gaan nadenken over aanpassingen aan het huidige licentiesysteem.

Scenario 3: De KNVB wint de cassatiezaak, maar Vitesse krijgt op enkele punten gelijk
In dit scenario krijgt de KNVB (deels) gelijk over de redenen voor cassatie, maar krijgt Vitesse op een of meer punten ook (deels) gelijk. De KNVB staat in dit geval in de bodemprocedurezaak een stuk sterker, waarbij de uitkomst ‘intrekking licentie’ meer voor de hand ligt dan in de andere scenario’s – uitgezonderd scenario 4. Omdat Vitesse echter op een (aantal) punt(en) gelijk gekregen heeft zal de KNVB dat besluit wel veel duidelijker moeten onderbouwen en zullen ze de juiste procedures ook volledig moeten volgen. Dat is waar de rechter hen eerder op aangepakt heeft en de Hoge Raad in dit geval bevestigt.

Ook bij dit scenario geldt dat deze uitspraak op de andere clubs weinig invloed heeft aangezien het licentiesysteem (voorlopig) blijft zoals het was. Er is nu wel meer duidelijkheid over de te volgen volgorde van straffen voor clubs en mogelijk waar de grens ligt voor clubs die de regels overtreden. Ook nu zal de KNVB moeten gaan nadenken over mogelijke aanpassingen aan het huidige licentiesysteem, maar minder ingrijpend als bij scenario 2.

Scenario 4: De KNVB wint de cassatiezaak en krijgt volledig gelijk
Dit betekent niet dat Vitesse per direct de licentie kwijt is. Daar laat de Hoge Raad zich niet over uit. Dat is aan de rechter in de bodemprocedure, tenzij de Hoge Raad explicitiet het vonnis van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden vernietigt. In dat geval moet het turbospoedappel opnieuw worden gedaan, maar dan bij een ander Hof, waarschijnlijk in Amsterdam. Het is voor beide rechters wel een indicatie dat de KNVB de licentie terecht afgenomen heeft. Daarnaast betekent het dat de Hoge Raad feitelijk aangeeft dat verenigingsrecht leidend is en rechters zeer terughoudend moeten zijn bij het toetsen van mogelijke overtredingen of conflicten.

Dankzij dit laatste punt heeft dit scenario vermoedelijk voor de andere clubs een behoorlijke impact waar ze zich nu nog niet van bewust lijken te zijn gezien hun afzijdige houding in deze zaak. Want dit zou betekenen dat verenigingsrecht altijd bepalend is en dat een rechter slechts heel beperkt kan ingrijpen, zelfs als er door de KNVB fouten zijn gemaakt met betrekking tot de te volgen procedures, de tijd die partijen hebben om te reageren, et cetera. In theorie zou dat ertoe kunnen leiden dat de KNVB haar eigen regels volledig negeert met betrekking tot de procedure, maar je als club toch gewoon verliest als je bij de rechter daar een beroep op doet. Iets wat bij een ‘normale rechtsgang’ ondenkbaar is en wat ook zeker niet iets is wat de clubs na zouden moeten streven.

Scenario 5: De Hoge Raad geeft een soort ‘tussenvonnis’ en weigert zich inhoudelijk uit te spreken over de straffen die Vitesse van de KNVB gekregen heeft, omdat dat volgens hen onder het verenigingsrecht valt
Dit scenario betreft vooral een theoretische optie aangezien dit zelden tot nooit voorgekomen is. In dit geval weerhoudt de Hoge Raad zich van een inhoudelijk oordeel over de zaak en geeft ze vooral een ‘opdracht’ aan de betrokken partijen om met elkaar in gesprek te gaan, in dit geval over wat de beste oplossing zou zijn voor zowel Vitesse, de KNVB en alle andere clubs.

Indirect zou dit weer tot dezelfde onzekere fase leiden die er was voordat het Hof via haar uitspraak Vitesse weer toeliet tot het betaalde voetbal. Voor andere clubs verandert er in deze situatie niets aangezien niet te verwachten is dat Vitesse bij dit scenario voortijdig uit de competitie zal verdwijnen gezien de woorden van de KNVB en Vitesse dat “Vitesse sowieso dit seizoen af zal maken”[5]. Het zal waarschijnlijk vooral effect hebben op de toekomst aangezien dit scenario ongetwijfeld tot nieuwe langdurige rechtszaken zal leiden.

Wat gebeurt er na het advies?

Net als andere media heeft Vitesse Facts (nog) geen directe inzage in de daadwerkelijke cassatiestukken (gehad) en baseert zich juridisch inhoudelijk op wat beide partijen zelf naar buiten hebben gebracht over de punten die in de cassatiezaak behandeld worden. Of de KNVB daadwerkelijk direct om intrekking van de licentie gevraagd heeft, of enkel een uitspraak van de Hoge Raad wil over de reikwijdte van een rechterlijke toetsing over een interne uitspraak van een vereniging (oftewel de cassatievraag), is dus ook niet bekend. Aangezien partijen enkel over dat laatste punt gecommuniceerd hebben, gaan wij er vooralsnog vanuit dat de daadwerkelijke licentiekwestie pas in de bodemprocedure definitief beantwoord zal worden.

Ook wordt de licentie niet direct definitief ingetrokken op basis van een voor Vitesse negatief advies. Dat betreft immers slechts een advies van de procureur-generaal. Er gebeurt sowieso niets inhoudelijks in de periode tussen het advies dat gepubliceerd wordt op 1 mei 2026 en de definitieve uitspraak van de Hoge Raad zes weken later.

---

[1] Zie Licentie van Vitesse ingetrokken | KNVB

[2] Zie Beroep ongegrond verklaard: Vitesse verliest licentie | KNVB

[3] Zie ECLI:NL:RBMNE:2025:4265, Rechtbank Midden-Nederland, C/16/597646 / KG ZA 25-401

[4] Zie KNVB in cassatie in belang betaald voetbal | KNVB

[5] Zie KNVB gaat tóch weer gevecht aan met Vitesse: voetbalbond stapt naar hoogste rechter | de Gelderlander